Thừa kế thế vị là một chế định quan trọng trong pháp luật dân sự nhằm bảo vệ quyền lợi của con cháu khi người để lại di sản qua đời. Đây là trường hợp mà một người được hưởng phần di sản thay cho cha, mẹ của mình khi họ mất trước hoặc cùng thời điểm với người để lại di sản. Thừa kế thế vị không chỉ giúp đảm bảo quyền lợi cho thế hệ sau mà còn duy trì tính công bằng trong quan hệ thừa kế. Những ai thuộc đối tượng được hưởng và nguyên tắc phân chia tài sản theo thừa kế thế vị là vấn đề cần làm rõ. Hãy theo dõi bài viết sau đây của Luật sư tư vấn thừa kế để được giải đáp thắc mắc.
1. Thừa kế thế vị là gì?
.png)
Theo Điều 652 Bộ luật Dân sự 2015 , thừa kế thế vị được quy định như sau:
“ Trường hợp con của người để lại di sản chết trước hoặc cùng một thời điểm với người để lại di sản thì cháu được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của cháu được hưởng nếu còn sống; nếu cháu cũng chết trước hoặc cùng một thời điểm với người để lại di sản thì chắt được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của chắt được hưởng nếu còn sống”.
Như vậy, có thể hiểu thừa kế thế vị là việc người để lại di sản và con hoặc cháu (người được nhận di sản sau khi người để lại di sản chết) của người đó chết trước hoặc cùng lúc với người để lại di sản thì quyền thừa kế phần di sản đó sẽ được chuyển cho cháu hoặc chắt của người để lại di sản.
2. Đối tượng được hưởng thừa kế thế vị
.png)
Người thừa kế thế vị phải là cá nhân:
+ Là người còn sống vào thời điểm mở thừa kế;
+ Sinh ra và còn sống sau thời điểm mở thừa kế nhưng đã thành thai trước khi người để lại di sản chết.
Theo Điều 652 Bộ luật Dân sự năm 2015, quy định chi tiết về điều kiện và quyền lợi của người thừa kế thế vị như sau:
- Điều kiện hưởng thừa kế thế vị: Thừa kế thế vị xảy ra khi con hoặc cháu chết trước hoặc cùng thời điểm với người để lại di sản. Trong trường hợp này, cháu/chắt sẽ được hưởng phần di sản mà cha/mẹ của họ được hưởng nếu còn sống.
- Phát sinh từ thừa kế theo pháp luật, không phát sinh từ di chúc: Thừa kế thế vị chỉ phát sinh từ thừa kế theo pháp luật, không phát sinh từ di chúc. Nếu người thừa kế theo di chúc đã chết trước hoặc cùng thời điểm với người để lại di sản, phần di chúc đó trở nên vô hiệu và phải chia di sản theo quy định của pháp luật.
- Phát sinh ở hàng thừa kế thứ nhất: Thừa kế thế vị chỉ phát sinh ở hàng thừa kế thứ nhất. Người được "thế vị" có quan hệ thuộc hàng thừa kế thứ nhất và đứng ở vị trí đời sau (cháu/chắt).
- Người thừa kế thế vị phải đảm bảo nguyên tắc chung về thừa kế, tức là còn sống vào thời điểm người để lại di sản chết hoặc sinh ra và còn sống sau thời điểm mở thừa kế, nhưng đã thành thai trước khi người để lại di sản chết.
- Bản thân người thừa kế thế vị không thuộc trường hợp không được quyền hưởng di sản, bị truất quyền hưởng di sản. Điều này đảm bảo rằng người thừa kế thế vị không bị bất công trong quá trình thừa kế.
- Phần di sản được hưởng bởi người thừa kế thế vị: Thừa kế thế vị không như thừa kế theo hàng thừa kế. Tất cả những người thừa kế thế vị sẽ chung hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của cháu được hưởng nếu còn sống.
Xem thêm: Cháu có được chia tài sản thừa kế của ông bà không?
3. Cách chia tài sản theo thừa kế thế vị
Việc chia tài sản thừa kế thế vị cần tuân theo các nguyên tắc:
Người thừa kế thế vị được hưởng phần di sản của người thế vị: Trường hợp con của người để lại di sản chết trước hoặc cùng một thời điểm với người để lại di sản thì cháu được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của cháu được hưởng nếu còn sống; nếu cháu cũng chết trước hoặc cùng một thời điểm với người để lại di sản thì chắt được hưởng phần di sản mà cha hoặc mẹ của chắt được hưởng nếu còn sống.
VD: Gia đình ông A có 3 người con: B, C và D. B có con là E. B chết trước A. Vậy khi ông A chết thì E sẽ được thừa kế thế vị từ ông A (cháu được thay vào vị trí của con). Trường hợp nếu E chết trước ông A và có người con là H thì H sẽ được thừa kế thế vị từ ông A (chắt được thay vào vị trí của ông).
Phần di sản được chia theo hàng thừa kế pháp luật:
Việc chia di sản vẫn tuân theo Điều 651 BLDS 2015. Thừa kế thế vị chỉ áp dụng trong hàng thừa kế thứ nhất, tức cháu thế vị cha/mẹ, chắt thế vị ông/bà.
Nếu có nhiều người thế vị, phần di sản sẽ được chia đều:
Nếu chỉ có một người thừa kế thế vị, họ nhận toàn bộ phần di sản của người bị thế vị. Nếu có nhiều người thừa kế thế vị, họ cùng chia đều phần di sản đó.
Xem thêm: Cách chia tài sản thừa kế nếu có người không đồng ý.
Trên đây là bài viết về quy định của pháp luật về thừa kế thế vị và cách chia tài sản theo thừa kế thế vị. Nếu có bất cứ thắc mắc hoặc vấn đề tranh chấp nào khác, quý khách hàng có thể liên hệ đến chúng tôi theo cách thức sau:
Liên hệ qua Hotline:
093 559 6650 – Ls. Trần Trọng Hiếu là người trực tiếp tư vấn.
096 267 4244 – Ls. Trần Trọng Hiếu là người trực tiếp tư vấn.
Liên hệ trực tiếp tại địa chỉ:
Số 15 đường số 21, phường An Khánh, TP. Thủ Đức, Tp. Hồ Chí Minh.
Liên hệ qua Zalo - Facebook:
Zalo: 096 267 4244 - Facebook: Viva Law Firm;
Rất mong nhận được sự hợp tác cùng Quý khách hàng!